Qısa cavab
3 aydan kiçik körpədə 38°C və ya daha yüksək hərarət təcili tibbi müayinə tələb edir. Bu yaşda immun sistem hələ tam formalaşmadığı üçün infeksiyalar sürətlə ağırlaşa bilər. Körpə yaxşı görünsə belə, vaxt itirmədən pediatra və ya təcili tibbi yardıma müraciət edin.
Niyə 3 aydan kiçik körpədə qızdırma xüsusi diqqət tələb edir?
Həyatın ilk aylarında körpənin immun sistemi hələ yetərincə formalaşmayıb. Buna görə bu yaşda infeksiyalar sürətlə ağırlaşa bilər, ciddi xəstəliklər isə bəzən yalnız qızdırma ilə özünü göstərir.
Beynəlxalq klinik tövsiyələrdə, məsələn, Böyük Britaniyanın NICE təlimatında 3 aydan kiçik körpədə 38°C və ya daha yüksək hərarət yüksək risk əlaməti kimi qiymətləndirilir. Bu o deməkdir ki, belə körpə mütləq həkim tərəfindən müayinə olunmalıdır.
Dr. Təranə Hüseynova: «38°C və yuxarı hərarət təcili tibbi yardım səbəbidir. Körpə mütləq həkim tərəfindən müayinə edilməlidir.»
Hərarəti necə düzgün ölçmək lazımdır?
- Rəqəmsal (elektron) termometrdən istifadə edin — alına və ya bədənə əl vurmaqla hərarəti müəyyən etmək etibarlı deyil.
- Nəticəni ölçmə vaxtı və üsulu ilə birlikdə qeyd edin — bu məlumat həkim üçün faydalıdır.
- Körpəni həddindən artıq bükməyin. Bununla belə, 38°C və yuxarı nəticəni «istidən oldu» deyə görməzlik etməyin — həkimə müraciət edin.
- Hansı ölçmə üsulunun körpəniz üçün daha uyğun olduğunu pediatrınızdan soruşun.
Hansı əlamətlər dərhal təcili yardım tələb edir?
Qızdırması olan körpədə aşağıdakı əlamətlərdən hər hansı biri varsa, gözləmədən 103-ə zəng edin və ya ən yaxın təcili yardım şöbəsinə müraciət edin:
- dərinin solğun, ləkəli, boz və ya göyümtül rəng alması;
- körpənin çətin oyanması, həddindən artıq yuxululuq, zəif, qeyri-adi və ya dayanmayan ağlama;
- tənəffüsün çətinləşməsi: tez-tez nəfəs alma, xırıltı, nəfəs alarkən döş qəfəsinin içəri çəkilməsi;
- əmməkdən imtina, təkrarlanan qusma, yaş bezlərin sayının kəskin azalması;
- qıcolma;
- əmgəyin — başın yuxarı hissəsindəki yumşaq nahiyənin qabarması;
- üzərinə şəffaf stəkanla basdıqda solmayan səpgi.
Həkimə çatana qədər nə etmək olar və nə etmək olmaz?
Edin
- Körpəni tez-tez əmizdirin və ya qidalandırın.
- Otağı normal temperaturda saxlayın; körpəni nə çox bükün, nə də tam soyundurun.
- Hərarətin göstəricilərini və ölçmə vaxtlarını qeyd edin.
Etməyin
- Həkimlə məsləhətləşmədən qızdırmasalıcı və ya digər dərman verməyin.
- Körpəni soyuq su, spirt və ya sirkə ilə silməyin.
- Özbaşına antibiotik verməyin və müayinəni təxirə salmayın.
Pediatr müayinəsində nə edilir?
Həkim körpəni hərtərəfli müayinə edir, qızdırmanın müddətini, qidalanmanı və ümumi vəziyyəti qiymətləndirir. Qızdırmanın səbəbini müəyyənləşdirmək üçün qan, sidik və digər lazımi analizlər təyin edilə bilər; bəzi hallarda körpənin xəstəxanada müşahidəsi və müalicəsi tövsiyə olunur.
Erkən diaqnoz ağırlaşmaların qarşısını alır. Unutmayın: körpənizin sağlamlığı zamanında atılan bir addımdan başlayır.
İstinad olunan mənbələr
Bu məqalə maarifləndirici xarakter daşıyır və həkim müayinəsini əvəz etmir. Körpənizin vəziyyəti ilə bağlı qərarları həkimlə birlikdə verin.